Diverse ziekten

Impact Zoönosen niet onderschatten

Lees hier het complete PDF artikel over de impact van zoönosen >>

  

Veterinaire en humane artsen samen sterk in Kennisnetwerk Zoönosen Midden-Nederland

 

In iedere regio zouden huisartsen en dierenartsen elkaar geregeld moeten opzoeken om hun kennis uit te wisselen over zoönosen. Dat zegt Ans van Lier, arts bij GGD Midden-Nederland en een van de initiatiefnemers van het Kennisnetwerk Zoönosen in de provincie Utrecht. Momenteel zijn ziekenhuizen en verpleeginstellingen veel geld en tijd kwijt aan de beheersing van met name antibioticumresistenties.

 

 

Schmallenbergvirus

Recent is een nieuw virus (het Schmallenbergvirus) ontdekt dat afgelopen zomer de oorzaak was van diarree en productiedaling bij koeien in Duitsland en Oost-Nederland. Hetzelfde virus lijkt nu de oorzaak te zijn van misvormde lammeren bij schapen: scheve nek, waterhoofd, stijve gewrichten en hersenafwijkingen. De lammeren worden vaak doodgeboren of zijn niet levensvatbaar. Bij een twintigtal schapenhouders, verspreid over het hele land, zijn dergelijke lammeren geboren. In twee daarvan is het virus al aangetoond.
 
Het virus wordt zeer waarschijnlijk overgebracht door knutten, net als blauwtong. Het is niet waarschijnlijk dat het virus nu nog vaak wordt aangetroffen omdat het ‘knuttenseizoen’ voorbij is. Schapen kunnen de infectie wel hebben gehad, zonder duidelijke ziekteverschijnselen. Dit is echter niet aan te tonen, omdat het onderzoek op antistoffen tegen het virus (nog) niet mogelijk is. Naast koeien en schapen kunnen mogelijk ook geiten besmet raken.
 
Voor zover bekend levert het virus geen risico’s op voor de volksgezondheid. Verdere informatie is te vinden bij de overheid>> en bij de GD>>.
 
Er is een meldingsplicht voor deze ziekte. Eigenaren van ooien die misvormde lammeren ter wereld brengen moeten dit melden bij de
Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit.
Staatssecretaris Bleker kondigde deze meldingsplicht voor het Schmallenbergvirus 20 december jl. aan.

Houdt uw dieren dus goed in de gaten en informeer uzelf over dit nieuwe virus.
Een compleet dossier over het virus vindt u op de website van Levende Have >>.
 

Diverse ziekten 

Er zijn diverse goede, informatieve boeken te koop. Het is belangrijk om voldoende basis kennis op te doen voordat men schapen gaat houden.
 

Feiten om te weten:

  • Een schaap herkauwt 4 tot 6 maal per 24 uur. De duur van het herkauwen is per keer 10 tot 50 minuten en zij maken ca 60 herkauwslagen per brok.
  • De ademhaling moet rustig en gelijkmatig zijn. Een te hoog tempo kan wijzen op ziekten.
  • De lichaamstemperatuur is 38º-39ºC met normale schommelingen o.i.v. activiteit en omgevingstemperatuur. Afwijkende temperaturen kunnen wijzen op mogelijke ziekten.
  • De normale kleur van de ongepigmenteerde huid en slijmvliezen is rose.
  • De neusspiegel moet koel zijn, de neusgaten schoon, de slijmvliezen normaal vochtig.
  • De wol is een goede gezondheidsindicator. Droge, breekbare wol, wolverlies en ontkleuring/verkleuring van de wol kunnen op ziekte, ondervoeding of mineralengebrek duiden.
 

De belangrijkste schapenziekten zijn:

 
Zere bekjes of Ecthyma
Deze ziekte komt meestal voor in het voorjaar en de zomer. Het is een virus. Lichte aandoeningen blijven beperkt tot enkele zweertjes rond de snuit. Bij zwaardere aandoeningen kunnen ook de uier en de spenen van de ooi worden aangetast waardoor uierontsteking kan ontstaan. Men kan de lichte aandoeningen het beste bestrijden met gentiaan blauw.
Dit is een zoönose, men kan de ziekte krijgen, goede ontsmetting is belangrijk.
 
Besmettelijke oogontsteking of Mycoplasma conjunctivae
Dit wordt ook door een virus veroorzaakt. De oogontsteking begint met roodheid en zwelling van het bindvlies om vervolgens het hoornvlies aan te tasten. Behandel de ogen met een oogzalf met tetracycline en indien hardnekkig kan een injectie met antibioticum worden toegediend. Genezen dieren kunnen nog geruime tijd smetstofdrager blijven.
 
Het bloed of Entrerotoxaemie
De ziekte wordt veroorzaakt door een Clostridium bacterie en komt vooral voor bij jonge snelgroeiende weidelammeren. Enten is mogelijk, de beste methode is de drachtige schapen te enten. Deze bacteriën komen voor in de grond.
 
Rokreupel
Rotkreupel is een besmettelijke klauwontsteking die veroorzaakt wordt door Bacteroïdes Nodosus en Fusobacterium Necrophorum samen. De ziekte is zeer besmettelijk en de uitbreiding van de besmetting vindt alleen plaats bij een temperatuur hoger dan 10ºC. Behandelen met antibiotica, bijsnijden van de klauwen en ontsmetten.
 
Schurft
Wordt veroorzaakt door een 0,5 mm grote mijt, de psoroptes ovis. Zij voeden zich door een vloeistof uit de huid te zuigen. Op de huis ontstaan korsten waarin de vrouwtjes eieren leggen. Binnen 14 dagen is er uit het ei een volwassen mijt ontstaan. De besmetting gaat zeer snel. Er zijn diverse behandelingen mogelijk.
 

Stofwisselingsziekten

 
Acetonaemie of slepende melkziekte
Komt voor bij hoogdrachtige schapen, vooral bij meerlingdracht. De lammeren vragen zoveel voedsel, dat de ooi tekort komt en het suikergehalte in het bloed daalt. Door deze abnormale stofwisseling stijgt het gehalte aan acetonlichamen, de ooi wordt suf, het gezichtsvermogen gaat achteruit, de eetlust verdwijnt, kop ligt teruggeslagen, ze knarst met de tanden en ademt hoorbaar.
 
Melkziekte
Doet zich als regel voor tussen de 100ste en 130ste dag van de dracht, steeds bij meerlingdracht en vaak bij oudere ooien. De beenvorming van de vrucht vergt dan veel Ca. De verschijnselen lijken veel op die welke bij Acetonaemie voorkomen. Bij een tijdige behandeling door de dierenarts kan zo'n schaap gered worden.
 
Kopziekte
Komt vooral voor in het voorjaar op de top van de melkproductie wanneer de dieren in het jonge gras lopen. Door verschillende oorzaken wordt het magnesiumgehalte in het bloed te laag, waarbij het Ca gehalte is verlaagd. De verschijnselen zijn grotendeels hetzelfde als bij melkziekte. De ziekte verloopt doorgaans sneller en tijdig ingrijpen door de dierenarts is daarom dringend gewenst.